Quote from Trần Thanh Quang Trường on 05/10/2021, 14:44

Cột thu lôi hay còn gọi là cột chống sét là một phần quan trọng trong hệ thống chống sét cho nhà ở hay công trình…đặc biệt là trong điều kiện khí hậu như ở Việt Nam.

Vậy cột thu lôi là gì? Tại sao nó lại có đầu nhọn?

     Cột thu lôi là một thanh kim loại hay một vật bằng kim loại được gắn trên đỉnh của một tòa nhà và sử dụng một dây dẫn điện để giao tiếp với đất thông qua một điện cực. Cột thu lôi được thiết kế để bảo vệ tòa nhà khỏi bị sét đánh. Khi sét đánh vào công trình có nghĩa là sét sẽ đánh vào cột thu lôi rồi qua dây dẫn truyền xuống đất thay vì đi qua công trình có thể dẫn tới những hậu quả khó lường.

Cấu tạo của cột thu lôi như thế nào?

     Cột thu lôi có cấu tạo gồm một thanh kim loại dài được nối từ đỉnh của tòa nhà xuống mặt đất bằng một dây dẫn. Trên cùng của cột thu lôi được thiết kế với một đầu nhọn để có thể tập trung được tia sét. Sau này, để đảm bảo tăng mức độ an toàn thì các nhà thiết kế đã cho lắp thêm một cái vỏ bên ngoài bằng sứ để đảm bảo ngăn chặn những ảnh hưởng của sét có thể tác động tới công trình.

Vậy nguyên lý hoạt động của nó như thế nào?

    Các cột thu lôi sẽ chỉ hoạt động khi có giông bão. Lúc này thì các đám mây được tích điện tích âm trong khi mặt đất tích điện tích dương, giữa mây và đất có một hiệu điện thế rất lớn và từ đó sét được hình thành.
Những chỗ nhô cao trên mặt đất giống như những mũi nhọn, đây là những nơi có điện trường mạnh nhất. Sét sau khi được hình thành sẽ đánh vào những điểm đó nhiều nhất. Đây cũng chính là nguyên nhân mà tại sao khi trời có giông bão, chúng ta không nên đứng ở những nhô đất cao hay tạm trú dưới các gốc cây mà ta nên nằm xuống. Từ đặc điểm này chính là nguyên nhân sinh ra các mũi nhọn trên chiếc cột thu lôi.
Do được thiết kế và lắp đặt cao, nhọn nên cột thu lôi có một điện trường rất lớn và sét sẽ đánh vào nó. Sau khi bị sét đánh, cột thu lôi sẽ dẫn dòng điện ấy xuống đất thông qua dây dẫn. Mặt đất có điện tích dương, dòng diện trong cột thu lôi mang điện tích âm. Bởi vậy mà chúng sẽ được trung hòa về điện.

Với nguyên lý hoạt động cùng với cậu tạo như vậy thì chúng mang lại tác dụng gì đối với cuộc sống con người?

     Phạm vi bảo vệ của cột thu lôi là gì? Đây là khoảng không gian quanh cột thu lôi, bao bọc và bảo vệ các công trình khỏi các tác động từ tia sét.

     Phạm vi bảo vệ của các hệ thu lôi phụ thuộc vào chiều cao của cột thu lôi (chiều cao của đỉnh kim). Cột thu lôi càng cao thì phạm vi bảo vệ của thiết bi cho công trình càng lớn.

Tại sao phải lắp đặt cột chống sét?

    Việt Nam được biết đến là một trong những nước nằm ở tâm giông châu Á, có cường độ giông sét hoạt động mạnh mẽ. Theo thống kê, mỗi năm nước ta có thể hứng chịu khoảng 2 triệu cú sét. Và thực tế đã ghi nhận, rất nhiều trường hợp bị sét đánh trúng, không chỉ gây thiệt hại về của cải vật chất, mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe, tính mạng con người.

    Có những công trình việc lắp đặt thiết bị chống sét là bắt buộc, đó là những nơi tập trung đông người như bệnh viện, trường học, chợ, cơ sở làm việc, các khu di tích, khu tham quan,…Các thiết bị chống sét hiện đại có khả năng bảo vệ an toàn lên tới 99%. Như vậy, việc làm cột chống sét là công việc không thể thiếu, giúp bạn và những người thân yêu thoát khỏi nguy cơ bị sét đánh trúng.

Một số lưu ý khi thi công cột chống sét?

     Cột chống sét nên được lắp đặt ở vị trí cao của công trình để tăng phạm vi bảo vệ. Tuy nhiên, không nhất thiết phải lắp quá cao vì có thể bị gió bão làm nghiêng, đổ, mất tác dụng thu sét.

     Đế và trụ đỡ kim thu sét thường làm bằng sắt tráng kẽm, đường kính 60mm, dài > 2m.

     Dây dẫn sét nên chọn loại dây đồng trần bện tròn hoặc các loại cáp thoát sét chống nhiễu.

     Tùy vào đặc điểm của từng công trình mà có sự thiết kế và lắp đặt cột chống sét khác nhau, miễn sao đảm bảo được độ an toàn và có mức chi phí hợp lý nhất cho chủ nhà.