Lỗ đen siêu khối lượng, Lỗ đen siêu trọng hoặc Lỗ đen siêu nặng là loại lỗ đen lớn nhất, có khối lượng từ hàng trăm nghìn đến hàng tỷ lần khối lượng Mặt Trời (105 đến 1,8 × 1010 M☉). Phần lớn các thiên hà, kể cả Ngân Hà [3], có chứa trong vùng nhân của mình một lỗ đen siêu khối lượng [4][5]. So với các lỗ đen nhỏ, các lỗ đen siêu khối lượng có khối lượng riêng nhỏ hơn. Bán kính lỗ đen tỉ lệ thuận với khối lượng của nó. Lỗ đen là thiên thể dạng cầu được giới hạn bởi chân trời sự kiện, thể tích của nó tỉ lệ thuận với bán kính lũy thừa ba. Vì thế, khi khối lượng tăng, khối lượng riêng của lỗ đen giảm.
Lực thủy triều của lỗ đen siêu khối lượng ở vùng cận chân trời sự kiện nhỏ hơn nhiều so với các lỗ đen nhỏ hơn. Người quan sát trên chân trời sự kiện sẽ đứng xa điểm kỳ dị hơn so với lỗ đen nhẹ, vì thế lực triều sẽ nhỏ hơn. Lỗ đen siêu khối lượng có ảnh hưởng đến các vật thể quanh mình do khối lượng lớn của mình.
Một trong những lỗ đen siêu khối lượng gần nhất là ở trung tâm Ngân Hà của chúng ta, lỗ đen Sagittarius A* [6][7].
Lỗ đen lớn nhất từng được phát hiện là TON 618
Các lỗ đen siêu khối lượng (SMBH) nặng hơn Mặt trời của chúng ta hàng nghìn, hay thậm chí hàng triệu lần. Chúng ta biết đến sự tồn tại của chúng từ tác động mà chúng gây ra lên môi trường xung quanh chúng: làm cho các ngôi sao lân cận quay xung quanh tâm thiên hà ở tốc độ cao khủng khiếp, chẳng hạn. Một khi các SMBH đạt tới kích thước tới hạn, chúng có thể biến đổi thành các quasar, những vật thể cực sáng nhỏ bằng mặt trời nhưng sáng như cả một thiên hà vậy. Nhưng sự dồi dào tương đối của các quasar trong những tỉ năm đầu tiên của vũ trụ vẫn là câu hỏi gây khó dễ cho các nhà thiên văn vật lí học.
Vấn đề khó khăn là vì người ta tin rằng “hạt giống” cho một lỗ đen mất ít nhất 108 năm để hình thành và sau đó mất thêm vài tỉ năm nữa để lớn lên thành một SMBH, trong một số trường hợp thì tiếp tục phát triển thành quasar. Thông tin này xây dựng trên cơ sở giả thuyết cho rằng các SMBH hình thành theo một kiểu giống như các lỗ đen cỡ-khối-lượng-sao, đánh dấu pha kết thúc trong quãng đời của những ngôi sao nặng đã tiêu thụ hết toàn bộ nhiên liệu hạt nhân của chúng.
Lỗ đen siêu khối lượng, Lỗ đen siêu trọng hoặc Lỗ đen siêu nặng là loại lỗ đen lớn nhất, có khối lượng từ hàng trăm nghìn đến hàng tỷ lần khối lượng Mặt Trời (105 đến 1,8 × 1010 M☉). Phần lớn các thiên hà, kể cả Ngân Hà [3], có chứa trong vùng nhân của mình một lỗ đen siêu khối lượng [4][5]. So với các lỗ đen nhỏ, các lỗ đen siêu khối lượng có khối lượng riêng nhỏ hơn. Bán kính lỗ đen tỉ lệ thuận với khối lượng của nó. Lỗ đen là thiên thể dạng cầu được giới hạn bởi chân trời sự kiện, thể tích của nó tỉ lệ thuận với bán kính lũy thừa ba. Vì thế, khi khối lượng tăng, khối lượng riêng của lỗ đen giảm.
Lực thủy triều của lỗ đen siêu khối lượng ở vùng cận chân trời sự kiện nhỏ hơn nhiều so với các lỗ đen nhỏ hơn. Người quan sát trên chân trời sự kiện sẽ đứng xa điểm kỳ dị hơn so với lỗ đen nhẹ, vì thế lực triều sẽ nhỏ hơn. Lỗ đen siêu khối lượng có ảnh hưởng đến các vật thể quanh mình do khối lượng lớn của mình.
Một trong những lỗ đen siêu khối lượng gần nhất là ở trung tâm Ngân Hà của chúng ta, lỗ đen Sagittarius A* [6][7].
Lỗ đen lớn nhất từng được phát hiện là TON 618
Các lỗ đen siêu khối lượng (SMBH) nặng hơn Mặt trời của chúng ta hàng nghìn, hay thậm chí hàng triệu lần. Chúng ta biết đến sự tồn tại của chúng từ tác động mà chúng gây ra lên môi trường xung quanh chúng: làm cho các ngôi sao lân cận quay xung quanh tâm thiên hà ở tốc độ cao khủng khiếp, chẳng hạn. Một khi các SMBH đạt tới kích thước tới hạn, chúng có thể biến đổi thành các quasar, những vật thể cực sáng nhỏ bằng mặt trời nhưng sáng như cả một thiên hà vậy. Nhưng sự dồi dào tương đối của các quasar trong những tỉ năm đầu tiên của vũ trụ vẫn là câu hỏi gây khó dễ cho các nhà thiên văn vật lí học.
Vấn đề khó khăn là vì người ta tin rằng “hạt giống” cho một lỗ đen mất ít nhất 108 năm để hình thành và sau đó mất thêm vài tỉ năm nữa để lớn lên thành một SMBH, trong một số trường hợp thì tiếp tục phát triển thành quasar. Thông tin này xây dựng trên cơ sở giả thuyết cho rằng các SMBH hình thành theo một kiểu giống như các lỗ đen cỡ-khối-lượng-sao, đánh dấu pha kết thúc trong quãng đời của những ngôi sao nặng đã tiêu thụ hết toàn bộ nhiên liệu hạt nhân của chúng.
